USD
EURO
ALTIN

ELR, DALR, SALR

Environmental lapse rate, Dry adiabatic lapse rate , Saturated adiabatic lapse rate.

ELR, DALR, SALR
Yazı fontunu küçültür Yazı fontunu büyütür

Environmental lapse rate (ELR)

Environmental lapse rate (ELR), yükseklikle meydana gelen sıcaklık değişim oranıdır. Uluslararası standart atmosferik koşullarda (ISA) bu oran 2 derece (Celcius) / 1.000 feet olarak gerçekleşir.

Uluslararası standart atmosferik koşullara göre ELR, her 1.000 feet artışta hava sıcaklığı 2 derece azalmaktadır. Ancak inversion gibi sebeplerle ile bazen sıcaklık artış gösterebildiği gibi, izotermal katmanda sıfır olabilir.

Dry adiabatic lapse rate, (DALR)

Dry adiabatic lapse rate, (DALR), doymamış havanın yükseldikçe adyabatik olarak sıcaklık değişimidir. Aynı zamanda kuru hava olarak bilinen doymamış havanın sıcaklık değişimi, irtifa arttıkça her 1.000 feet artışta düzenli olarak yaklaşık 3 derece (celcius) sıcaklığı azalır. ( metre cinsinden her 100 metrede yaklaşık 1 derece)

Saturated adiabatic lapse rate,  (SALR)

Saturated adiabatic lapse rate, (SALR), doymuş havanın yükseldikçe adyabatik olarak sıcaklık değişimidir. SALR, bir hava kütlesinin sıcaklığı dew point (doyma noktasına) ulaştığı ve rölatif nemin %100 olduğu yükseklikte başlar ve su buharı yoğunlaşarak bulut oluşturmaya başlar. Bu yüksekliğin üzerinde artık doymuş olan hava yükseldikçe soğumaya devam edecektir.

Fakat su buharının yoğunlaşma esnasında havaya bıraktığı gizli sıcaklık sebebi ile soğuma oranı DALR’ye göre daha düşük olacaktır. Bu soğuma her bir 1.000 feet yükseklik arttığında düzenli olarak yaklaşık 1.5 derecedir (Celcius). ( metre cinsinden her 100 metrede yaklaşık 0.6 derece)

Nem / Rölatif (bağıl) Nem 

Nem, havanın içerisindeki su buharıdır. Rölatif nem ise bir hava kütlesi içerisinde, o kütlenin aynı sıcaklıkta toplam taşıyabileceği neme olan oranıdır. Bu sebeple rölatif nem yüzde cinsinden ifade edilir. Rölatif nem %100’e ulaştığında o hava kütlesi doymuş demektir.

Yani bir hava kütlesi yükseklik arttıkça doyana kadar DALR oranı, doyduktan sonra SALR oranı ile soğur.

Hava sıcaklığının rölatif neme olan etkisi

Bir hava kütlesinin taşıyabileceği su buharı miktarı o kütlenin sıcaklığına bağlıdır. Sıcak hava kütlesi, soğuk hava kütlesine göre daha fazla suyu (buhar/sıvı) taşıyabilir. Başka bir deyişle soğuk hava kütlesinin su taşıma kapasitesi daha azdır.

Dewpoint 

Dewpoint yani doyma noktası, bir hava kütlesinde bulunan su formlarının, o hava kütlesinin taşıyabileceği su (buhar,sıvı) kapasitesine ulaştığı yani rölatif neminin %100 olduğu doyma noktası sıcaklığını ifade eder.

FACEBOOK YORUMLARI

YORUMLAR






    0 YORUM